Zbiory sztuki sakralnej kościoła katolickiego nie są zbyt bogate i nie pozwalają na pełny przegląd. Pochodzą one z dawnych kościołów i kapliczek głównie z diecezji przemyskiej. Są to dzieła anonimowych artystów, choć być może przyszłe badania pozwolą przynajmniej niektóre z nich związać z konkretnymi warsztatami.
Gotyk. Najstarszym zabytkiem tej kolekcji jest kamienna chrzcielnica datowana na 2 poł. XV w., pochodząca z nie istniejącego gotyckiego kościoła św. Michała w Sanoku. Pozostałe trzy dzieła należy datować na lata 20 i 30 XVI w., a więc na sam schyłek gotyku. Malutka rzeźba św. Anny Samotrzeć, pochodząca zapewne z prywatnego kultu, zachowała w stosunkowo dobrym stanie autentyczną polichromię. Dużą ekspresją cechuje się krucyfiks z kościoła parafialnego w Mrzygłodzie z postacią Chrystusa o napiętym ciele, smutnej twarzy, z otwartymi oczyma i perizonium na biodrach, którego nie zachowany zawój spleciony był w dynamiczną formę. Kwatera dawnego ołtarza gotyckiego z przedstawieniem Chrystusa upadającego pod krzyżem, stanowi przykład lokalnej recepcji grafiki Dürera, ukazując artystę zdolnego do indywidualizowania twarzy malowanych postaci.

Ukrzyżowanie (fragment), Mrzygłód, ok 1530 Chrzcielnica, XV w., Sanok, kościół św. Michała Archanioła Upadek pod krzyżem, ok. 1525 r., poch. nieznane

 

 

 

 

 

 

 

Renesans i manieryzm. W kolekcji muzealnej brak dzieł rzeźby lub malarstwa w pełni renesansowych związanych jeszcze z XVI w. W kościele Przemienienia Pańskiego w Sanoku znajduje się – pochodząca z dawnego kościoła św. Michała – płyta nagrobna starosty sanockiego Sebastiana Lubomirskiego, stanowiąca niezły przykład portretowej rzeźby kamiennej zapewne krakowskiego warsztatu. Na okres ok. 1600 roku datować możemy dwa niewielkiego formatu krucyfiksy, zachowujące spokojny układ ciała Ukrzyżowanego z poszukiwaniem harmonijnego piękna anatomii i powściągliwej ekspresji. Jeszcze z XVI w. łączyć można dwie klęczące figurki, być może pasterzy z jasełkowego żłóbka. Przykładem odradzania się w tym okresie swoistych neogotyckich tendencji jest rzeźba Matki Boskiej Niepokalanej pochodząca z kościoła w Niebieszczanach z 1 ćw. XVII w. Po soborze trydenckim kościół katolicki przeszedł do silnej kontrofensywy, wykorzystując jako oręż sztukę. Do wiodących tematów należały wówczas przedstawienia Maryjne, zwłaszcza związane z Jej gloryfikacją. Zanim przyjął się barok, nastąpił nawrót do form gotyckich, które wówczas wydawały się bardziej odpowiednie do celów sakralnych niż nazbyt świecka sztuka renesansowa. W tej konwencji, z pewnymi odległymi echami gotyku, malowany jest także obraz św. Anny Samotrzeć.

Barok. Najwięcej zabytków katolickiej sztuki sakralnej w zbiorach Muzeum Historycznego związanych jest z barokiem i późnym barokiem, a także stylistycznie z rokokiem. Są tu zarówno dzieła lokalne, nieraz o bardzo prymitywnych, na poły ludowych formach, jak też obrazy stanowiące odbicie twórczości wielkich mistrzów dojrzałego renesansu czy baroku. Z nie istniejącego kościoła w Bóbrce nad Soliną pochodzi obraz włoskiego malarza przełomu manieryzmu i baroku G. Paganiego “Opłakiwanie Chrystusa”, który oparty jest o grafikę Rubensa. W wielu dziełach znajdowały odbicie powszechnie czczone cudowne wizerunki, takie jak: “Matka Boska Częstochowska”, “Matka Boska Leżajska”, “Matka Boska Dzikowska” czy “Chrystus Milatyński”. Jednym z ciekawszych przedstawień jest owalny obraz ukazujący wizerunek częstochowski na tle twierdzy Jasnej Góry ze św. Janem Chrzcicielem i Janem Ewangelistą po bokach, związany zapewne z zakonem joannitów. Również do 2 poł. XVII w. przynależą dwa ołtarzowe obrazy malowane na deskach: “Św. Józef prowadzący Dzieciątko Jezus” z datą 1677, malowany przez dobrej klasy artystę oraz dynamiczne, w pełni barokowe “Zwiastowanie”. Pod koniec XVII w. na wzgórzu Mariemont w Zagórzu został wybudowany kościół i klasztor karmelitów bosych. Na wysokiej skarpie nad Osławą możemy dziś jeszcze podziwiać malownicze ruiny tej pięknej architektury, a w muzeum posiadamy dwie barokowe rzeźby pochodzące ze świątyni – św. Teresy z Avilla i św. Jana od Krzyża. Wśród późnobarokowych i rokokowych rzeźb szczególną wartość posiadają dwa wybitne dzieła szkoły lwowskiej pochodzące z 2 poł. XVIII w. – niezwykle ekspresyjny “Św. Jan Nepomucen” oraz nieznana święta. Również z XVIII w. związane są dwa duże, pełne ruchu obrazy ołtarzowe – “Św. Jan Nepomucen” i “Archanioł Michał”.

Assunta - Matka Boska Wniebowzięta, 1. połowa XVII w., Niebieszczany Szkoła lwowska, Nieznana święta, XVIII w., Mchawa Szkoła lwowska, Św. Jan Nepomucen, XVIII w.

 

Sztuka ludowa. W zbiorach muzeum znajduje się też dość pokaźna ilość malarstwa, grafiki, rzeźby i obrazów na szkle artystów ludowych. Do piękniejszych dzieł należy niewielki krucyfiks z dwoma aniołkami, a także kilka rzeźb przedstawiających Chrystusa Frasobliwego. Wśród obrazów olejnych na uwagę zasługuje malowana niezwykle syntetycznie i dekoracyjnie “Św. Zofia z córkami”. Rzadko pokazywany na ekspozycjach czasowych jest zbiór drzeworytów ludowych.

Dzięki darowi przekazanemu w 2013 r. przez Margaret i Alberta Sługockich z USA, zawierającemu kolekcję 27 krucyfiksów hiszpańskich, niemieckich i francuskich datowanych od XVII do XIX w., dzieła warsztatów lokalnych spotykają się na wystawie z dziełami warsztatów zachodnich. W 2016 r. Państwo Margaret i Alfred Slugoccy  podarowali do muzeum  siedemnastowieczną francuską kopię słynącej cudami figury Matki Bożej z Altötting z końca XIII wieku.

 

Wiesław Banach

Informacje podstawowe

Godziny otwarcia:

 

od 1 kwietnia do 31 października

pon. 8:00 - 12:00
wt. 9:00 - 17:00
śr. 9:00 - 17:00
czw. 9:00 - 17:00
pt. 9:00 - 17:00
sob. 9:00 - 17:00
niedz. 9:00 - 17:00

 

od 2 listopada do 31 marca

pon. 8:00 - 12:00
wt. 9:00 - 17:00
śr. 9:00 - 17:00
czw. 9:00 - 15:00
pt. 9:00 - 15:00
sob. 9:00 - 15:00
niedz. 9:00 - 15:00

 

Bilety:
normalne - 15 zł
ulgowe - 11 zł
rodzinne - 43 zł
przewodnik w języku polskim - 50 zł
przewodnik w języku angielskim, francuskim lub niemieckim - 65 zł
(po wcześniejszym ustaleniu w kasie
lub tel. + 48 13 46 306 09 wew. 35)
Wszekie rezerwacje prosimy kierować na adres e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

 

W muzeum funkcjonuje winda i toalety przystosowane dla osób niepełnosprawnych.

AUDIODESKRYPCJA
Nagrania z opisem wybranych dzieł z kolekcji Muzeum Historycznego w Sanoku – dostosowanym dla potrzeb osób niewidomych i słabowidzących do odsłuchania tutaj...

 

© Muzeum Historyczne w Sanoku jest wyłącznym posiadaczem praw autorskich do dzieł Zdzisława Beksińskiego

 

Zapraszamy na wirtualny spacer po zamkowych ekspozycjach w Mapach Google


JAK DO NAS DOJECHAĆ? GDZIE SPAĆ?... Więcej 
o możliwościach dojazdu i zakwaterowania

Wydarzenia

Historia zamku

Polecamy

 

Katalog zbiorĂłw muzeum w Sanoku

 

 

 

 

 

Przyłącz się do akcji KOCHAM KOLEJ i BIESZCZADZKI ŻACZEK Dyrektor Muzeum Historycznego w Sanoku postanowił obniżyć ceny biletów za wstęp do Muzeum dla osób podróżujących koleją relacji Jasło-Komańcza oraz Rzeszów-Komańcza, w sposób następujący:

9 zł bilet normalny
6 zł bilet ulgowy
Do ulgi uprawnione są osoby, które w Kasie Muzeum okażą bilet kolejowy ważny w tym samym dniu, w którym osoby te zamierzają odwiedzić Muzeum
POLECAMY PODRÓŻ KOLEJĄ I SERDECZNIE ZAPRASZAMY DO NASZEGO MUZEUM!
Muzeum Historyczne w Sanoku też KOCHA KOLEJ!  

więcej...

 

Rezerwacja apartamentów i hoteli w pobliżu Muzeum Historycznego w Sanoku w serwisie turystycznym TripAdvisor

 

 

 

Jeśli szukasz hoteli w pobliżu Muzeum Historycznego w Sanoku sprawdź także HotelsCombined